Polityka energetyczna Unia Europejska coraz częściej budzi poważne wątpliwości, zwłaszcza w kontekście bezpieczeństwa energetycznego. Choć ambitne cele klimatyczne przedstawiane są jako konieczność cywilizacyjna, sposób ich realizacji ujawnia istotne słabości, które dziś zaczynają mieć bardzo realne konsekwencje.
Przede wszystkim, forsowany przez Komisję Europejską Europejski Zielony Ład został oparty na założeniu, że szybkie odejście od paliw kopalnych automatycznie przyniesie większą niezależność. W praktyce stało się odwrotnie. Europa ograniczyła własne wydobycie gazu i ropy, jednocześnie nie zapewniając alternatyw w skali odpowiadającej zapotrzebowaniu gospodarki. Efekt jest taki, że zamiast uniezależnienia się – utrwalono zależność od importu.
Co więcej, transformacja została przeprowadzona w sposób nierównomierny. Skoncentrowano się na produkcji energii elektrycznej z OZE, zaniedbując kluczowe sektory, takie jak transport, ogrzewanie czy przemysł ciężki. W rezultacie gospodarka nadal
w ogromnym stopniu opiera się na paliwach kopalnych, ale coraz częściej pochodzących
z zewnątrz. To nie jest transformacja – to przesunięcie problemu.
Największym zarzutem pozostaje jednak utrata bezpieczeństwa energetycznego. Europa weszła w okres globalnej niestabilności – czy to w kontekście napięć na Bliskim Wschodzie, np. wokół Iran, czy wcześniejszych kryzysów – bez solidnych, własnych podstaw energetycznych. Uzależnienie od importu oznacza podatność na szoki cenowe, zakłócenia dostaw i decyzje polityczne innych państw.
Dodatkowo polityka UE często ignorowała realia ekonomiczne i społeczne. Wysokie ceny energii, wynikające m.in. z kosztów transformacji i regulacji, uderzają w przemysł
i gospodarstwa domowe. W wielu krajach rośnie presja na wycofywanie się z części reform, co pokazuje, że przyjęty kierunek był oderwany od możliwości wdrożeniowych.
W efekcie zamiast stabilnego, bezpiecznego systemu energetycznego Europa znalazła się
w sytuacji większej niepewności niż wcześniej. Ambicje klimatyczne nie zostały wsparte odpowiednio przemyślaną strategią bezpieczeństwa, a to właśnie bezpieczeństwo – dostępność energii w każdej sytuacji – powinno być fundamentem każdej polityki energetycznej.
fot. pixabay.com
Marek Szczepanik
+ 48 32 757 23 35
Adres: Polska Grupa Górnicza
40-039 Katowice ul. Powstańców 28