Koszt emisji CO₂ już wpływa na cenę prądu. W 2027 r. część opłat pozostanie stabilna, ale całego rachunku jeszcze nie znamy. Od 2028 r. ETS2 ma objąć także paliwa do ogrzewania budynków i transportu drogowego. W mojej ocenie największej uwagi wymagają rodziny, które dużo wydają na ogrzewanie i codzienne dojazdy. [3, 5–8]
Do prostego porównania przyjmuję przykładową istniejącą elektrownię na węgiel kamienny: jej koszt produkcji bez opłaty za CO₂ wynosi 300 zł za megawatogodzinę, a emisja 0,90 tony CO₂ na megawatogodzinę. To założenia modelu, a nie ustalony średni koszt polskich elektrowni. Megawatogodzina to 1000 kilowatogodzin, czyli jednostek widocznych na domowym liczniku.
Na aukcji EEX 17 listopada 2026 r. uprawnienie kosztowało 87,15 euro za tonę CO₂, a kurs NBP z tego dnia wynosił 4,4032 zł za euro. [1,2] Przy tych danych koszt emisji to około 345 zł/MWh. Modelowy koszt produkcji rośnie więc z 300 do około 645 zł/MWh, czyli z 30 do około 65 groszy za kWh.
Z tego porównania wynika, że CO₂ może stanowić ponad połowę kosztu wytwarzania w takiej elektrowni. Tego udziału nie można przenosić wprost na domową fakturę: obejmuje ona również dostarczenie energii, podatki i inne opłaty. Koszt CO₂ jest już uwzględniany w cenach energii, więc nie doliczam go ponownie do rachunku. Usunięcie ETS nie gwarantowałoby obniżenia całej faktury o połowę.
Średnia zatwierdzona cena samej energii w taryfach na 2026 r. wynosi 495,16 zł/MWh bez VAT i akcyzy. Przy zużyciu 2000 kWh rocznie, po doliczeniu 5 zł/MWh akcyzy i 23% VAT, daje to około 1230 zł rocznie, czyli 103 zł miesięcznie za samą energię. Do tej kwoty dochodzą dystrybucja i pozostałe pozycje faktury. Rzeczywista cena zależy od sprzedawcy i umowy. [3, 10]
W przedziale zużycia powyżej 1200 do 2800 kWh opłata mocowa wynosi 17,18 zł netto miesięcznie, czyli około 21,13 zł z VAT. Sama ta pozycja to około 254 zł rocznie. Dlatego cena podawana za jedną kWh nie pokazuje jeszcze całego kosztu utrzymania mieszkania. [5]
Wniosek dla obywatela jest prosty: krótkotrwały skok ceny na giełdzie nie oznacza natychmiast identycznej podwyżki w zwykłej taryfie domowej. Trzeba patrzeć na całą fakturę i warunki swojej umowy. Wyższe koszty energii w firmach mogą też pośrednio wpływać na ceny towarów i usług.
Opłata mocowa dla gospodarstw domowych pozostanie na poziomie z 2026 r. Opłata OZE spadnie z 7,30 do 6,40 zł/MWh netto. Przy zużyciu 2000 kWh oznacza to oszczędność około 2,21 zł brutto przez cały rok. Ta zmiana ma więc małe znaczenie dla domowego budżetu. [5–6]
Na 18 listopada 2026 r. nie ma podstaw, by podawać jedną pewną cenę całego rachunku na 2027 r. Trzeba poczekać na zatwierdzone taryfy i wszystkie stawki opłat. Decyzje URE z 17 listopada, w tym zmiana taryfy TAURON Sprzedaż dotycząca m.in. opłat abonamentowych, odnoszą się do taryf obowiązujących do końca 2026 r. Nie ustalają ceny energii na 2027 r. [4]
Skalę ewentualnej zmiany łatwo policzyć: każde dodatkowe 10 groszy brutto za kWh oznacza przy zużyciu 2000 kWh wydatek większy o 200 zł rocznie, czyli około 17 zł miesięcznie. To przykład do oceny przyszłej oferty, a nie zapowiedź podwyżki. Pełny start ETS2 jest przewidziany na 2028 r.; kosztu tego systemu nie należy przypisywać automatycznie do paliw zużytych już w 2027 r. [7]
ETS2 ma objąć emisje ze spalania paliw w budynkach, transporcie drogowym i części mniejszych przedsiębiorstw. Uprawnienia będą rozliczać dostawcy paliw. Gospodarstwo domowe może odczuć ten koszt w cenie gazu, węgla, benzyny lub oleju napędowego. Nie oznacza to obowiązku samodzielnego kupowania uprawnień przez mieszkańca. Duże elektrownie rozliczają emisje w obecnym ETS, więc tej samej emisji nie obciąża się ponownie ETS2. [7]
Poniżej pokazuję dwa warianty obliczeniowe: 50 i 100 euro za tonę CO₂. Nie są to prognozy na 2028 r. ani uchwalone stawki. Zakładam pełne przeniesienie kosztu na klienta, kurs 4,4032 zł/EUR, VAT 23% oraz brak dopłat osłonowych. Kwoty pokazują dodatkowy koszt w porównaniu z wariantem bez ETS2, przy innych warunkach bez zmian.
| Przykładowe zużycie w ciągu roku |
Przy 50 EUR/t CO₂ |
Przy 100 EUR/t CO₂ |
| Benzyna 1000 litrów |
około 620 zł/rok |
około 1250 zł/rok |
| Olej napędowy 1000 litrów |
około 730 zł/rok |
około 1460 zł/rok |
| Gaz ziemny 1500 m³ |
około 810 zł/rok |
około 1620 zł/rok |
| Węgiel kamienny 3 tony |
około 1920 zł/rok |
około 3840 zł/rok |
Obliczenia własne. Parametry paliw i ograniczenia podano na końcu tekstu. [2, 9–10]
Rodzina zużywająca rocznie 1500 m³ gazu i 1000 litrów benzyny miałaby w pierwszym wariancie około 1440 zł dodatkowych kosztów rocznie, czyli około 120 zł miesięcznie. W drugim wariancie byłoby to około 2870 zł rocznie, czyli 240 zł miesięcznie. To pokazuje skalę ryzyka dla domowego budżetu. Rynkowy spadek cen paliw lub pomoc publiczna mogą ograniczyć rzeczywisty wzrost wydatków.
Przywoływane w debacie 45 euro nie jest sztywną maksymalną ceną uprawnienia ETS2. To próg mechanizmu uruchamiającego dodatkową podaż uprawnień, wyrażony w cenach z 2020 r. i uwzględniający inflację. Nie daje gwarancji, że rynek nie przekroczy tego poziomu. [8]
Uważam, że politykę energetyczną trzeba oceniać także przez wydatki rodzin oraz warunki działania polskich zakładów. Rosnący koszt emisji osłabia konkurencyjność prądu z węgla. Liczba dostępnych uprawnień jest ograniczana, ale ich cena rynkowa może zarówno rosnąć, jak i spadać. Nie ma podstaw do przypisywania z góry stawek 100, 150 czy 200 euro do konkretnych lat. [11]
W mojej ocenie ograniczenie kosztów CO₂ mogłoby poprawić pozycję energetyki węglowej i popyt na surowiec PGG. O sytuacji kopalń decydują również koszty wydobycia, sprawność elektrowni, kontrakty i zapotrzebowanie na energię. Dlatego potrzebujemy przewidywalnych zasad działania krajowego górnictwa i inwestycji zapewniających stabilne dostawy prądu.
Najbardziej obawiam się sytuacji, w której rodzina płaci więcej za ogrzewanie i dojazdy, a jednocześnie nie ma pieniędzy na ocieplenie domu lub możliwości skorzystania z transportu publicznego. Osłony i dostępne inwestycje powinny wyprzedzać nowe koszty. Społeczny Fundusz Klimatyczny ma wspierać gospodarstwa w trudnej sytuacji, ale sama zapowiedź funduszu nie gwarantuje konkretnej rodzinie dopłaty ani pełnego pokrycia wydatków. [7]
Analiza własna, Marek Szczepanik
Ilustracja symboliczna
Stan informacji na 18 listopada 2026 r. Dane rynkowe pochodzą z 17 listopada. Kwoty za lata przyszłe są scenariuszami, chyba że wskazano zatwierdzoną stawkę.
Dla ETS2 przyjmuję orientacyjnie: benzyna 2,3 kg CO₂/l, olej napędowy 2,7 kg CO₂/l, gaz ziemny 2,0 kg CO₂/m³, węgiel 2,365 t CO₂/t przy wartości opałowej 25 GJ/t. Są to uproszczone parametry ilustracyjne, oparte na współczynnikach IPCC; rzeczywista emisja zależy od składu paliwa. Przykłady paliw samochodowych pomijają zmniejszenie kosztu wynikające z udziału kwalifikujących się biokomponentów. [9]
Koszt dodatkowy obliczam jako emisję ze zużytego paliwa pomnożoną przez przyjętą cenę uprawnienia i kurs euro, a następnie powiększoną o VAT. Zaokrąglam wyniki do około 10 zł. Tabela nie porównuje kosztu ogrzania tego samego budynku różnymi paliwami; każdy wiersz pokazuje odrębny przykład zużycia.
[1] EEX Raport aukcyjny 2026 XLSX. arkusz EU ETS1, aukcja z 17.11.2026, 87,15 EUR/t.
[2] NBP Tabela 223/A/NBP/2026. 17.11.2026, EUR 4,4032 zł.
[3] URE Taryfy sprzedaży i dystrybucji na 2026 r.. średnia cena energii 495,16 zł/MWh bez VAT i akcyzy.
[4] URE Zmiana taryfy TAURON Sprzedaż PDF. decyzja z 17.11.2026, taryfa do 31.12.2026.
[5] URE Stawki opłaty mocowej. 2026 i 2027; Informacja nr 51/2026 z 30.10.2026.
[6] URE Informacja nr 52/2026 PDF. 4.11.2026; opłata OZE w 2027 r. 6,40 zł/MWh netto.
[7] Komisja Europejska Zakres ETS2 i Społeczny Fundusz Klimatyczny. pełne uruchomienie ETS2 w 2028 r.
[8] Rada UE Rezerwa stabilności rynkowej ETS2. komunikat z 9.10.2026; mechanizm progu 45 EUR w cenach z 2020 r.
[9] IPCC Wytyczne 2006 tom 2 rozdział 2 PDF. współczynniki emisji paliw; dla transportu także rozdział 3 wskazany poniżej. IPCC rozdział 3 PDF
[10] Ministerstwo Finansów Stawki akcyzy. energia elektryczna 5 zł/MWh; podstawowa stawka VAT 23% w odsyłaczu poniżej. Stawki VAT
[11] Komisja Europejska Pułap emisji w EU ETS. zasady ograniczania podaży uprawnień.
+ 48 32 757 23 35
Adres: Polska Grupa Górnicza
40-039 Katowice ul. Powstańców 28